Tham gia hiệp định đối tác toàn diện và tiến bộ xuyên thái bình dương (CPTPP)"Chấp nhận và vượt qua"

08/11/18 09:07
LDNA+
Nếu cứ theo lời của đại biểu Quốc hội Ngọ Duy Hiểu, Phó Chủ tịch Tổng LĐLĐ Việt Nam thì chắc sẽ có sự thay đổi về chất khi Hiệp định Đối tác toàn diện và tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) có hiệu lực.
Vì lợi ích quốc gia, dân tộc
“Ở giác độ lao động và công đoàn, CPTPP mang lại nhiều cơ hội và thách thức, cả thuận lợi và khó khăn. Dù biết có nhiều thách thức, nhưng Công đoàn Việt Nam sẵn sàng chấp nhận và quyết vượt qua, vì lợi ích quốc gia, dân tộc”, đại biểu Quốc hội Ngọ Duy Hiểu khẳng định ở Quốc hội khi thảo luận về CPTPP.
Tổng LĐLĐ Việt Nam là tổ chức chính trị - xã hội, đại diện cho lợi quyền của người lao động, đại diện cho giai cấp công nhân.
Mới đây, hồi cuối tháng 9/2018, Đại hội XII của Tổng LĐLĐ Việt Nam đã được tổ chức và bầu ra Ban chấp hành mới. Với số lượng 10 triệu công đoàn viên, có thể nói Tổng LĐLĐ Việt Nam là tổ chức đang có quy mô lớn nhất Việt Nam.

Đại biểu Quốc hội, Phó Chủ tịch Tổng LĐLĐ Việt Nam Ngọ Duy Hiểu phát biểu thảo luận tại tổ sáng 2/11

Tại Đại hội XII vừa qua, Tổng LĐLĐ Việt Nam đã tổng kết một số thành tựu. Ngoài con số 10 triệu công đoàn viên đã đạt được, thì Chủ tịch Tổng LĐLĐ Bùi Văn Cường điểm lại những nét chính.
Có thể thấy được những đóng góp định tính như “Chia sẻ khó khăn, thăm hỏi, hiếu hỷ, tổ chức tham quan, du lịch, chăm sóc sức khỏe định kỳ góp phần cải thiện đời sống cho đoàn viên và người lao động”. Cũng từ đây có những thành tựu định lượng. Cụ thể như Nghị quyết của Ban Chấp hành Tổng LĐLĐ Việt nam về “Chất lượng bữa ăn ca của người lao động” đã mở đường cho 2.281 CĐCS cuộc đối thoại, thương lượng thành công nâng giá trị bữa ăn ca của 587.239 người lao động đạt từ 15.000 đồng trở lên.
Những chương trình khác được “điểm danh” như “Tết Sum vầy” được triển khai từ năm 2015; chương trình “Mái ấm Công đoàn” với trên 20.000 gia đình đoàn viên được xây dựng nhà mới hoặc sửa chữa nhà ở với tổng số tiền hơn 500 tỉ đồng…
Tuy vậy, nếu căn cứ vào những ý kiến chất vấn tại kỳ họp thứ 6, Quốc hội XIV đang diễn ra đối với Chánh án TAND Tối cao, Viện trưởng Viện KSND Tối cao, có lẽ vấn đề khởi kiện ra tòa án để bảo vệ quyền lợi cho người lao động vẫn chưa được đẩy mạnh như mong muốn. Ngoài những khó khăn về thủ tục, điều kiện khiến các công đoàn cơ sở chưa thể đại diện tốt cho người lao động ở tòa án, thì có lẽ tư duy “dĩ hòa vi quý” vẫn còn là một rào cản cho tính độc lập của tổ chức công đoàn. Trong khi đó, đây lại là yếu tố rất quan trọng làm nổi bật lên tính đại diện cho người lao động của tổ chức công đoàn trong gần 90 năm qua.
Có lẽ, với các phát biểu của Phó Chủ tịch Tổng LĐLĐ Việt Nam Ngọ Duy Hiểu, cũng như Phó Chủ nhiệm Ủy ban các vấn đề xã hội của Quốc hội Bùi Sỹ Lợi, kỳ vọng về sự lột xác của Tổng LĐLĐ Việt Nam là có thể được nâng cao. Bởi cũng cần phải nhắc lại rằng: khi TPP, tiền thân của CPTPP được thảo luận, vấn đề công đoàn là một trong những điểm nhấn quan trọng. Bởi nó sẽ tác động đến cải cách thể chế cũng như tăng tính cạnh tranh cho các tổ chức lấy lợi quyền của người lao động làm lý do tồn tại và thể hiện bản chất của chế độ.
“Qua theo dõi quá trình lãnh đạo, chỉ đạo việc đàm phán của các cơ quan chức năng, cụ thể là Ban Chấp hành Trung ương mà trực tiếp là Bộ Chính trị, Chính phủ cho thấy, chúng ta đã tính toán, cân nhắc rất kỹ, bám sát yêu cầu mục tiêu đề ra, thể hiện quan điểm nhất quán của Đảng và Nhà nước ta về hội nhập”, ông Ngọ Duy Hiểu nói.
Với CPTPP, Chính phủ trong thuyết minh của mình trước Quốc hội coi những quy định trong lĩnh vực lao động là một “thách thức”. Bởi với các quy định của CPTPP, hệ thống pháp luật phải sửa đổi để phù hợp và với công đoàn, đó chính là việc phải sửa đổi luật pháp về quyền thành lập tổ chức của người lao động tại doanh nghiệp và sự quản lý của Nhà nước để đảm bảo hoạt động của các tổ chức này tuân thủ đúng pháp luật Việt Nam, phù hợp với nguyên tắc “tuân thủ pháp luật của nước sở tại” đã nêu trong Công ước 87 của ILO, đồng thời giữ vững ổn định chính trị - xã hội.
Điều ấy cũng có nghĩa rằng, sẽ có những tổ chức của người lao động không nằm trong hệ thống của Tổng LĐLĐ Việt Nam. Nhưng, Phó Chủ tịch Ngọ Duy Hiểu khẳng định rằng: Đối với tổ chức Công đoàn Việt Nam, dù biết có nhiều thách thức, nhưng Công đoàn Việt Nam sẵn sàng chấp nhận và quyết vượt qua, vì lợi ích quốc gia, dân tộc, bởi vì lợi ích quốc gia, dân tộc là trên hết, trước hết. Công đoàn Việt Nam sẽ tìm cách thích ứng.
Thật ra, cách nhìn của Phó Chủ tịch Ngọ Duy Hiểu là rất tích cực. Trong bối cảnh mà Việt Nam đang mong chờ CPTPP và muốn nuôi dưỡng động lực cải cách thể chế, thì những phát biểu của ông Ngọ Duy Hiểu là cần thiết không chỉ cho hệ thống công đoàn, mà còn tốt cho cả những định hướng để có một cuộc “lột xác” toàn diện.
Lực đẩy cần thiết
Điều đáng lưu ý nhất trong phát biểu của ông Ngọ Duy Hiểu chính là định hướng “khắc phục bệnh hành chính, tư duy lạc hậu, hoạt động nặng về hiếu, hỉ, thăm nom, mà phải hướng tới việc đại diện, chăm lo và bảo vệ quyền lợi người lao động tốt hơn”. Bởi thực ra, những hoạt động này chỉ nên là những hoạt động “tô điểm” chứ không phải là hoạt động chính của hệ thống tổ chức công đoàn.

Người lao động mong muốn được nâng cao chất lượng bữa ăn ca để đảm bảo sức khỏe

Xét cho đến cùng, trong một nhà nước được gọi là pháp quyền XHCN như ở Việt Nam, việc đại diện cho người lao động trong các hoạt động tư pháp đòi quyền lợi chính đáng là điều quan trọng nhất. Nhưng khi công đoàn chưa trở thành chủ thể chính danh, vượt qua các “chướng ngại vật” về các thủ tục tư pháp để thực sự trở thành người đại diện tích cực, hiệu quả cho người lao động, thì những hiệp định như CPTPP hay EVFTA như đang có triển vọng lớn sẽ là những lực đẩy cần thiết cho công đoàn Việt Nam lột xác. Từ đó, hệ thống công đoàn Việt Nam mới thực sự trở thành đại diện xác thực cho giai cấp là trụ cột và bản chất của chế độ.
Đương nhiên, công tác tuyên truyền, xây dựng kịch bản của Chính phủ là cần thiết, nhưng nó sẽ không thể trở thành hai biện pháp hỗ trợ hiệu quả nếu công tác xây dựng thể chế được tiến hành quyết liệt và trở thành biện pháp chủ yếu cho thích ứng với các Hiệp định thương mại thế hệ mới với nhiều chế tài nghiêm minh.
Dẫu cho Phó Chủ tịch LĐLĐ Việt Nam Ngọ Duy Hiểu có lo ngại về những “công đoàn vàng”, nhưng rõ ràng nếu “công đoàn đỏ” không thể làm tròn sứ mạng và vai trò của mình đối với giai cấp nền tảng của chế độ, thì sự thay thế là không thể tránh khỏi và không có gì đáng trách.
Những mối nguy về an ninh chính trị, trật tự xã hội chỉ là “con hổ giấy” bởi gần 90 năm qua, nhờ sự dung hòa và bao dung của giai cấp công nhân mà Tổng LĐLĐ Việt Nam mới tồn tại, thì không có lý do gì khi hội nhập với thế giới văn minh mà các tổ chức “công đoàn vàng”, như định nghĩa của đại biểu Quốc hội Ngọ Duy Hiểu, sẽ trở thành mối đe dọa cho hệ thống “công đoàn đỏ” ở Việt Nam.
Sự thao túng của giới chủ đối với tổ chức và hoạt động của công đoàn như ông Ngọ Duy Hiểu lo ngại có thể ảnh hưởng tới chính trị thông qua chống phá, gây phức tạp, trật tự an toàn xã hội sẽ không phải là nguy cơ nếu “công đoàn đỏ” thực sự trở thành nền tảng vững chắc và niềm tin to lớn cho giai cấp công nhân. Công đoàn nếu thực sự có thể “lột xác” như lời khẳng định của ông Ngọ Duy Hiểu thì không thể có tổ chức công đoàn “sắc màu khác” nào có thể thay thế “công đoàn đỏ”.
“Công đoàn đỏ” Việt Nam, vì thế, nếu không nhờ CPTPP hay tới đây là EVFTA, nếu không tận dụng lợi thế từ các FTA thế hệ mới mang lại để “lột xác”, thì đừng bao giờ ân hận rằng: vai trò đại diện cho người lao động của mình bị giảm sút, không xứng đáng với niềm tin yêu, kỳ vọng của Đảng, Nhà nước và Nhân dân, người lao động giao phó.
Dương Trần
Bình luận

Bài viết chưa có bình luận nào.

tối thiểu 10 chữ tiếng Việt có dấu không chứa liên kết

Tin cùng chuyên mục
Tin Mới Nhất
lên đầu trang