Khoảng trống và rào cản lớn

Công đoàn | TÚ BẢO | 15:53 07/08/2017

LDNA+ Xây dựng đời sống văn hóa tinh thần cho công nhân lao động ở các khu công nghiệp là mục tiêu hướng tới của Đảng, Nhà nước và hệ thống công đoàn nhiều năm qua. Tuy nhiên, trên thực tế, việc xây dựng thiết chế văn hóa tại các KCN đang gặp những rào cản lớn, khiến việc biến chủ trương, nghị quyết của Đảng về nâng cao đời sống văn hóa tinh thần cho công nhân thành hiện thực rất khó khăn.

Vì chưa có nhà sinh hoạt cộng đồng nên Câu lạc bộ công nhân của Khu kinh tế Đông Nam phải sinh hoạt ngoài trời - Ảnh: Hoàng Yến

Thực trạng đáng lo

Tại Khu kinh tế Đông Nam và các khu công nghiệp tỉnh, tính đến tháng 7/2017 đã thu hút được 169 dự án đầu tư, trong đó có 139 dự án đầu tư trong nước, tổng vốn đầu tư 35.443,5 tỷ đồng; 30 dự án đầu tư nước ngoài, tổng vốn đầu tư 1.449,3 triệu USD, giải quyết việc làm cho trên 17.000 lao động, đóng góp thu ngân sách hàng năm của tỉnh trung bình trên 10%. Dự báo đến năm 2025, số lao động tại KKT Đông Nam sẽ tăng lên nhanh chóng, đạt khoảng 35.000 người do tỉnh đã cấp giấy chứng nhận đầu tư cho 2 khu công nghiệp lớn: Khu công nghiệp Vsip Nghệ An và Khu công nghiệp Hemajai (Thái Lan). Hiện đã có rất nhiều nhà đầu tư Thái Lan, Hàn Quốc, Singapore đến tìm hiểu về chính sách đầu tư của tỉnh.
Hiện nay, số công nhân đang làm việc tại KKT Đông Nam và các KCN, hiện có trên 17.000 công nhân, đa phần là người lao động trẻ, tuổi đời bình quân 27 tuổi, tỷ lệ lao động nữ chiếm trên 75%, trình độ văn hóa chủ yếu là cấp 3 chiếm 74% còn lại trình độ cấp 2; trình độ tay nghề trung cấp trở lên chiếm 19%, còn lại 81% là lao động phổ thông… Theo số liệu khảo sát năm 2015, tại KKT, KCN có khoảng 5.000 công nhân thuê các nhà trọ của người dân xung quanh KCN, chiếm tỷ lệ 35%. Đa số lao động ở độ tuổi kết hôn, một số nuôi con nhỏ, hầu hết người lao động là lao động trực tiếp sản suất, số ít là lao động gián tiếp làm các công việc hành chính, văn phòng. Mức thu nhập, kể cả thời gian làm thêm giờ còn ở mức khiêm tốn, khoảng 4.500.000 đồng/người/tháng.
Những năm qua, nhiều doanh nghiệp đã nhận thức được ý nghĩa quan trọng trong việc chăm lo đời sống tinh thần công nhân, đã quan tâm phối hợp với công đoàn cơ sở thường xuyên tổ chức các giải thể thao, văn nghệ cho công nhân. Tổ chức công đoàn tỉnh đã quan tâm, phối hợp với các ngành chức năng liên quan tổ chức nhiều hoạt động văn hóa, thể thao, được đông đảo công nhân hưởng ứng tham gia, qua đó thắt chặt thêm tình đoàn kết trong doanh nghiệp và cải thiện sân chơi văn hóa, tinh thần cho công nhân sau giờ làm việc. Tuy nhiên, việc xây dựng các thiết chế văn hóa phục vụ đời sống văn hóa tinh thần của công nhân lao động vẫn còn những khoảng trống và rào cản lớn.
Thứ nhất, các khu công nghiệp chưa có thiết chế văn hóa, thể thao, nhà trẻ phục vụ người lao động. Tất cả mọi hoạt động văn hóa, thể thao chung khu công nghiệp và phần lớn mọi hoạt động thể thao trong nội bộ doanh nghiệp phải đi thuê, mượn. Nhiều cuộc thi văn nghệ trong KKT Đông Nam được tổ chức ngoài trời, trên đường giao thông nội bộ khu công nghiệp, tiềm ẩn nhiều nguy cơ rủi ro về an toàn giao thông, an ninh trật tự khu công nghiệp.
Thứ hai, do khó khăn trong việc bố trí địa điểm tổ chức các hoạt động thể thao, văn hóa công nhân nên nhiều doanh nghiệp đã phải từ bỏ ý định về các hoạt động nâng cao đời sống tinh thần cho người lao động. Chính vì vậy, số lượng tổ chức các cuộc sinh hoạt văn hóa, hoạt động thể thao trong nội bộ doanh nghiệp và tổ chức chung toàn KKT Đông Nam chưa nhiều, chưa thường xuyên. Tỷ lệ doanh nghiệp thường xuyên tổ chức các hoạt động văn hóa, thể thao cho công nhân chưa cao, chỉ đạt khoảng 48%. Ngoài ra, do áp lực cạnh tranh, nhiều doanh nghiệp chỉ chú trọng tập trung cho sản xuất, rất ít quan tâm đến nhu cầu sinh hoạt, giải trí cho người lao động.
Chính do phải đi thuê địa điểm tổ chức các hoạt động văn hóa, thể thao nên rất khó khăn cho việc tham gia đầy đủ của CNLĐ. Tại một số doanh nghiệp, mặc dù doanh nghiệp rất đồng tình, phấn khởi khi công đoàn tổ chức các phong trào cho công nhân sau giờ làm việc nhưng không có địa điểm tổ chức. Nếu có chương trình văn nghệ thì lấy nhà ăn để biểu diễn, còn bóng đá thì đi thuê sân. Người lao động cũng khó được tham gia để xem và cổ vũ, động viên đồng nghiệp.
Thứ ba, nhiều người lao động thường xuyên phải làm việc tăng ca nên không có thời gian để thư giãn, giải trí. Đời sống vật chất của công nhân còn nhiều khó khăn, tác động cản trở công nhân lao động tham gia các hoạt động văn hóa. Do ít có thời gian để thụ hưởng hoạt động văn hóa, thể thao nên dẫn tới nhu cầu và mức hưởng thụ về văn hóa của công nhân dần trở nên nghèo nàn, thụ động, thậm chí lệch chuẩn.
Ngoài ra, bên cạnh hoạt động văn hóa, thể thao dành cho công nhân, điều cần hết sức lưu ý là vấn đề giải pháp bố trí cho con công nhân khu công nghiệp đi học cũng là vấn đề nan giải. Hiện toàn tỉnh chưa có nhà trẻ công nhân khu công nghiệp nào được đầu tư xây dựng theo tinh thần Quyết định số 655/QĐ-TTg. Hiện nay đa phần công nhân khu công nghiệp là lao động trẻ, trong độ tuổi lập gia đình và sinh con cái. Vấn đề khó khăn là bố trí cho con công nhân đi học ở đâu là câu trả lời không dễ có lời giải. Nhiều công nhân đã lựa chọn giải pháp tạm thời như nhờ ông, bà, bố mẹ từ quê xuống trông giữ em bé hoặc gửi con ở các điểm trông giữ trẻ tư. Khi con lớn hơn, đến tuổi vào học lớp 1 thì gửi cháu về quê đi học.
Chính do những hạn chế như vậy vì thế trong thời gian qua tại KKT Đông Nam đã xuất hiện những vấn đề đáng lưu tâm như tình trạng công nhân lao động chưa yên tâm làm việc lâu dài, gắn bó với doanh nghiệp, di chuyển lao động giữa các doanh nghiệp; một số công nhân lao động thiếu hiểu biết về pháp luật, nảy sinh tư tưởng bất mãn hoặc chưa rõ ràng trong lập trường tư tưởng, dễ bị kích động, lôi kéo nhảy việc hoặc ngừng việc, đình công, lãn công trái luật gây ảnh hưởng đến tình hình an ninh, trật tự an toàn xã hội. Một số công nhân có lối sống thiếu lành mạnh, vướng vào tệ nạn xã hội, tiềm ẩn nguy cơ bị lôi kéo tham gia vào các hoạt động gây rối.
Cần sớm được quan tâm
Để cải thiện và nâng cao đời sống văn hóa, tinh thần cho công nhân làm việc tại Khu kinh tế Đông Nam và các khu công nghiệp trong tỉnh, việc triển khai đầu tư xây dựng thiết chế, trong đó có các thiết chế văn hóa, thể thao, nhà trẻ công nhân theo tinh thần Quyết định 655/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ là việc làm hết sức cấp thiết. Vừa qua, đồng chí Nguyễn Tử Phương - Chủ tịch LĐLĐ tỉnh đã làm việc với lãnh đạo Ban quản lý Khu kinh tế Đông Nam, đề xuất mong muốn của tổ chức công đoàn và đã được lãnh đạo Ban quản lý Khu kinh tế Đông Nam hết sức ủng hộ, tạo điều kiện về phương án giới thiệu địa điểm triển khai thực hiện dự án xây dựng thiết chế văn hóa gồm nhà trẻ, nhà văn hóa, nhà ở công nhân.
Để công nhân khu công nghiệp trong thời gian tới được tiếp cận, cập nhật tốt hơn kiến thức pháp luật nhằm nâng cao kiến thức và tham gia các hoạt động văn hóa, thể thao, cải thiện đời sống văn hóa tinh thần, yên tâm làm việc, gắn bó lâu dài với các doanh nghiệp, các cấp, ngành cần tạo điều kiện, chung tay cùng tổ chức công đoàn xây dựng các thiết chế văn hóa trong KCN.

(0) Bình luận
Tin mới nhất
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO