Tạo sinh kế cho người dân vùng lòng hồ thuỷ điện Bản Vẽ

Đời sống & Lao động | Tiến Đông | 15:20 25/05/2020

LDNA+ Lòng hồ thủy điện Bản Vẽ có hơn 5.000 ha mặt nước, với dung tích 1,83 tỷ mét khối nước, là điều kiện thuận lợi cho người dân đẩy mạnh đánh bắt, nuôi trồng thủy sản, mang lại nguồn thu nhập cao, tạo được công ăn việc làm tại chỗ cho người dân trong khu vực. Tuy nhiên, những năm gần đây tình trạng khai thác, đánh bắt thủy sản chưa được kiểm soát chặt chẽ, người dân còn sử dụng các phương tiện đánh bắt mang tính tận diệt, khiến cho nguồn lợi thủy sản suy giảm.

 
Bám lòng hồ kiếm kế sinh nhai
Từ bến thượng lưu nằm ngay dưới chân đập thuỷ điện Bản Vẽ, lên chiếc thuyền máy công suất nhỏ, chúng tôi ngược lòng hồ hướng về phía thượng nguồn. Lái thuyền là ông Lô Thanh Long – người ở xã Hữu Khuông, cách đây hơn 7 năm, sau khi lòng hồ thuỷ điện tích đủ nước, ông Long sắm thuyền, mua máy, chở khách đi lại. Ông Long kể, trước đây, khi nhu cầu đi lại của người dân còn cao, người dân tái định cư ở Thanh Chương quay trở lại quê cũ còn nhiều, mỗi ngày ông cũng kiếm được 3 cuốc đi về. Nhưng nay, khi cuộc sống của người dân tái định cư đã ổn định, nhu cầu đi lại ít hơn, bến thượng lưu ngày nào còn tấp nập là thế, nay cũng vắng vẻ hẳn. Trong thuyền của ông Long luôn có sẵn bộ chài, lưới, những lúc không có khách, ông lại dỡ máy, dùng chèo tay thả lưới đánh bắt cá.
Càng đi về phía thượng nguồn, chúng tôi càng bắt gặp nhiều người dân đánh bắt cá trên lòng hồ. Họ đa phần là người dân Yên Na, Lượng Minh, Hữu Khuông, sống gần khu vực lòng hồ, cũng có những người từ các điểm tái định cư ở Thanh Chương, quay trở lại đây chăn nuôi, đánh cá trên đất cũ. Ông Lô Văn Chương - trước đây ở xã Luân Mai, sau khi được tái định cư xuống xã Ngọc Lâm (Thanh Chương), một thời gian thì gửi con cái ở lại ăn học, còn mình và vợ đi về quê cũ, dựng lán vừa chăn nuôi bò, lợn, vừa làm nghề đánh cá. Ông Chương cho biết, mỗi ngày nếu “mắn” cá thì cũng kiếm được 300-400 nghìn đồng. Ông thường thả lưới ban đêm, thời điểm cá đi kiếm ăn, đến sáng thì đi thu lưới, được bao nhiêu thì đánh thuyền xuống bến thượng lưu bán cho dân buôn đang chờ sẵn. Theo ông Chương, nghề đánh cá cũng có thể coi là nghề chính của vợ chồng ông ở đây, vừa cho thu nhập ổn định mà không phải đầu tư nhiều.
Anh Lô Văn Tứ, trước ở xã Hữu Dương, được tái định cư về xã Ngọc Lâm (Thanh Chương), từ năm 2009, năm 2013 anh theo anh em lên lại vùng lòng hồ làm ăn. Vợ con thì ở dưới xuôi, thi thoảng anh lại bắt xe khách về Ngọc Lâm thăm gia đình rồi lên. Vốn quen nghề sông nước từ khi còn ở Hữu Dương nên việc đánh bắt cá đối với anh Tứ không quá khó khăn. Bình quân mỗi ngày anh Tứ cũng kiếm được 400-500 nghìn đồng từ tiền bán cá.
Mặc dù nghề đánh bắt cá trên lòng hồ đang dần phát triển, tuy nhiên trên thực tế, do ý thức chưa cao nên nhiều người dân khi tham gia đánh bắt cá còn sử dụng phương tiện mang tính tận diệt, khiến cho nguồn thuỷ sản bị cạn kiệt. Chính điều này buộc UBND huyện Tương Dương đã phải ban hành quy chế quản lý, khai thác nguồn lợi thuỷ sản một cách chặt chẽ. Dẫu vậy để thay đổi thói quen, ý thức của người dân không phải là chuyện đơn giản.
 
Vừa bảo vệ vừa tái tạo nguồn thuỷ sản
Ông Lô Khăm Kha - Trưởng phòng NN&PTNT huyện Tương Dương cho biết: Khu vực lòng hồ Thuỷ điện Bản Vẽ có nguồn thuỷ sản phong phú nhất trên địa bàn, mỗi năm sản lượng đánh bắt trên lòng hồ này đạt 200 tấn. Tuy nhiên việc khai thác thuỷ sản trên lòng hồ Thuỷ điện Bản Vẽ những năm gần đây chưa tuân thủ theo pháp luật, vì thế vào năm 2018, UBND huyện đã ban hành Quyết định 18/2018/QĐ-UBND kèm theo quy chế quản lý, khai thác, nuôi trồng, bảo vệ và phát triển nguồn lợi thủy sản trên địa bàn huyện Tương Dương. Mục đích là để đảm bảo phát triển bền vững nguồn lợi thủy sản trên địa bàn huyện, nhất là bảo vệ các loại cá có giá trị kinh tế cao, đồng thời phục hồi môi trường sống của các loài thủy sản.

Công ty Thuỷ điện Bản Vẽ thả cá giống nhằm tái tạo lại nguồn lợi thuỷ sản cho lòng hồ Bản Vẽ - Ảnh: Tiến Đông

 

Ngay trong năm 2019, bắt đầu từ ngày 26/3/3019 đến 26/6/2019, UBND huyện Tương Dương đã thông báo cho UBND các xã, các hộ dân, cá nhân tạm dừng việc đánh bắt thủy sản dưới mọi hình thức ở vùng lòng hồ các thủy điện trên địa bàn. Sau khi hết hạn tạm dừng, các hộ phải đăng ký khai thác với UBND các xã, thị trấn mới được tiếp tục đánh bắt cá trên lòng hồ thủy điện.
Ông Vi Đình Phúc - Chủ tịch UBND xã Lượng Minh cho biết: Sau khi lòng hồ thuỷ điện Bản Vẽ tích nước, nhiều hộ dân trên địa bàn xã đã nhanh chóng tiếp cận với nghề đánh bắt cá. Đến nay, toàn xã có khoảng 30 hộ thường xuyên sống bằng nghề mới này, họ chủ yếu dùng lưới, câu, vó để đánh bắt. Tuy nhiên cũng có những trường hợp lén lút dùng kích điện thì đã bị xử lý nghiêm. Theo ông Phúc, từ tháng 8-9/2019 UBND xã đã tiến hành xử lý 2 đợt đối với những trường hợp đánh bắt trái pháp luật. Trong đó đợt 1 vào tháng 8/2019 đã bắt giữ 3 xuồng, thu 3 bộ kích điện và xử phạt mỗi xuồng 17 triệu đồng. Đợt 2 vào tháng 9/2019 thông qua hoạt động tuyên truyền, xã đã vận động người dân các bản Xốp Cháo, Cà Moong giao nộp 9 bộ kích điện.
Cũng theo ông Lô Khăm Kha, ngoài việc bảo vệ nguồn lợi thuỷ sản thông qua việc ban hành quy chế đánh bắt, những năm qua, chính quyền địa phương đã phối hợp với Công ty Thuỷ điện Bản Vẽ tiến hành thả cá giống nhằm tái tạo lại nguồn lợi thuỷ sản, mỗi đợt thả từ 30.000 đến 35.000 con cá giống có giá trị kinh tế cao như trắm cỏ, cá trôi, cá mè, cá chép…
Ông Tạ Hữu Hùng - Giám đốc Công ty Thuỷ điện Bản Vẽ cho biết: Về nguyên tắc khu vực lòng hồ thuộc quản lý của Công ty Thuỷ điện Bản Vẽ, nhưng khu vực này cũng gắn với đời sống của người dân địa phương, nên việc tạo sinh kế cho người dân để họ ổn định cuộc sống, là điều rất cần thiết và có ý nghĩa. Chính vì thế hàng năm đơn vị thường tổ chức 1 đợt thả cá giống để tái tạo nguồn lợi thuỷ sản, góp phần giúp nâng cao nhận thức cộng đồng bảo vệ và phát triển nguồn lợi thuỷ sản. Tuy nhiên, theo ông Hùng, do khu vực lòng hồ rất rộng, đòi hỏi chính quyền địa phương các cấp cần có sự phối hợp trong việc tuyên truyền người dân tuân thủ các quy định của pháp luật trong việc khai thác thuỷ sản, tránh những trường hợp dùng kích điện hay mìn nổ vừa tận diệt nguồn thuỷ sản, còn gây mất trật tự an toàn xã hội và an toàn của hồ đập…

(0) Bình luận
Tin mới nhất
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO