Nhà máy xi măng Sông LamĐánh giá tác động môi trường sót 126 hộ

10/08/18 15:20
LDNA+
Dự án đầu tư xây dựng Nhà máy Xi măng Sông Lam tại xã Bài Sơn, huyện Đô Lương đã được Bộ TN&MT phê duyệt báo cáo đánh giá tác động môi trường năm 2016. Tuy nhiên, có nhiều hộ trong phạm vi ảnh hưởng nhưng không được liệt kê vào báo cáo đánh giá tác động môi trường.
 
Quan trắc: bình thường, đời sống: bất thường
Chúng tôi có mặt tại xóm Đô Sơn, xã Bài Sơn, huyện Đô Lương trong thời gian Nhà máy Xi măng Sông Lam bảo dưỡng nên hoạt động cầm chừng. Nhiều hộ ở sát hàng rào nhà máy, nhà ở đã thấp hơn cốt nền của nhà máy, đất đá đang được tập kết san ủi cao hơn nóc nhà dân.

Nền nhà máy xi măng hiện đã được đổ đất cao hơn nóc nhà của nhiều hộ dân sống xung quanh - Ảnh: Cao Sơn

 

Nhà chị Hoàng Thị Sáu, ở xóm Đô Sơn, cách bờ rào nhà máy vài chục bước chân. Trước ngõ nhà, nền nhà máy xi măng đã được đắp cao, đất đá chực muốn ập vào vườn nhà bất cứ lúc nào. Được biết, thời gian đầu, khi đang xây dựng lắp đặt nhà máy, gia đình chị vẫn chưa mường tượng ra những nỗi khổ sẽ gặp trong thời gian tới. Khi nhà máy bắt đầu vào hoạt động, tiếng ồn, bụi bặm dần xuất hiện ngày một dày. Máy nghiền đá, xe tải đổ vật liệu ồn ào từ 5 giờ hôm nay đến 1 giờ sáng hôm sau là “màn tra tấn” với những gia đình ở gần hàng rào nhà máy. Tuy nhiên, điều đó chưa nguy hại bằng nước bẩn vào vườn nhà, ngấm xuống giếng nước. Nhiều tháng nay, chị Sáu đã phải gồng gánh đi xin nước ở nơi khác về dùng. Chị than thở: “Mỗi khi trời mưa, nước chảy mang theo đất, đá vụn, bùn chảy vào nhà chị và nhiều nhà khác. Đáng ngại hơn, nước bẩn còn kèm theo cả chất thải của công nhân nhà máy”.

Giếng nước của gia đình chị Hoàng Thị Sáu bị gia chủ không dám dùng nước nhiều tháng nay

 

Ông Nguyễn Văn Hiệp, Xóm trưởng xóm Đô Sơn có nhà ở ngay đầu đường vào nhà máy nên vừa phải hứng bụi, vừa phải “lĩnh trọn” lượng nước thải dồn ứ mỗi khi trời mưa. Nhiều nhà ở mặt trước của nhà máy luôn bị ô nhiễm bởi bụi từ xe ô tô trọng tải lớn vào ra. Vài năm nay, mỗi khi mưa nước dồn ứ cục bộ tại khu vực xóm không có lối thoát nên phải xử lý khỏi chảy vào nhà dân nhưng bùn đất lại chảy xuống ruộng ảnh hưởng đến sản xuất của bà con. Xóm trưởng Đô Sơn còn cho biết thêm: “Vừa rồi ngành môi trường về quan trăc nước, bụi, tiếng ồn nhưng kết quả đều trong giới hạn cho phép. Kết quả quan trắc của tỉnh cái gì cũng bình thường cả nhưng cuộc sống của dân ở đây thực sự bị đảo lộn không giống như ngày xưa”.
Không chỉ ở xã Bài Sơn bị ảnh hưởng do hoạt động của nhà máy xi măng mà một số hộ dân ở xóm 4, xã Minh Thành, huyện Yên Thành (do Nhà máy Xi măng Sông Lam đặt giáp ranh với xã Minh Thành - PV) cũng chung số phận. Nhà ông Nguyễn Văn Nguyệt thuộc diện phải di dời đến nơi khác và mấy năm nay ông vẫn chờ đợi ngày đến nơi ở mới. Phía Tây vườn nhà ông, nền đất của nhà máy bắt đầu tràn vào. Ông bức xúc: Bụi bặm tiếng ồn khiến mọi sinh hoạt bị đảo lộn, vì chờ tái định cư nên mấy năm vườn tược bị bỏ hoang, không dám đầu tư trồng cây.
 
Sợ hãi khi nổ mìn phá đá
Xóm Thái Sơn, xã Bài Sơn chỉ cách mỏ đá nguyên liệu Nhà máy Xi măng Sông Lam vài trăm mét. Đứng ở đầu xóm nhìn về phía Tây là ngọn núi đá đã bị khuyết một phần đỉnh do nổ mìn khai thác. Khi nhà máy xi măng nổ mìn phá núi lấy đá thì cũng là lúc hơn 50 hộ dân ở gần mỏ đá hứng chịu những đợt rung lắc. Nhiều bức tường, mái nhà, bị xé, dầm trụ bị nứt. Thỉnh thoảng có hiện tượng đá văng vào nhà dân. Thậm chí có người mỗi khi trên núi nổ mìn phá đá phải chạy ra khỏi nhà để đảm bảo an toàn.
Chị Nguyễn Thị Hà ở xóm Thái Sơn kể lại: Khi mới vào hoạt động, nổ mìn phá đá nhiều lần, nay còn 2 lần một ngày. Nhà máy cũng cho người về kiểm tra những hộ bị nứt nhà nhưng vẫn chưa thấy ý kiến gì. Mỗi khi mìn nổ, bụi bốc mù mịt, đường làng, ngõ xóm đều bị phủ bụi trắng. Mỗi năm họ cũng hỗ trợ có mấy trăm ngàn đồng, chi phí đó không đủ để chùi bụi đá.
Chúng tôi đến nhà chị Đào Thị Thảo ở xóm Thái Sơn thấy hầu hết các bức tường, góc tường đều bị nứt dọc, kính bị vỡ. Chị Thảo nhớ lại: Mỗi khi mìn nổ nhà bị rung, tôi rất lo sợ. Có hôm tôi đi làm về thấy đá rơi mấy cục sau vườn.
Một cán bộ xã Bài Sơn cho biết: Hiện, cốt nền của nhà máy đã cao hơn vườn nhà dân nên mùa mưa đến nhiều nhà sử dụng giếng khơi bị ô nhiễm nặng. Đã có hơn 1 ha lúa bị bùn chảy xuống ảnh hưởng đến sản xuất. Hiện nay, có 20 hộ dân cần di dời sớm. Từ trước đến nay, Bài Sơn đã di chuyển được hơn 30 hộ dân ra khỏi vùng bị ảnh hưởng.
 
Đang chờ ý kiến của Bộ TN&MT
Nhà máy Xi măng Sông Lam của Công ty CP Xi măng Sông Lam (thuộc Tập đoàn Xi măng The Vissai) được đầu tư với số vốn hơn 10.000 tỷ đồng, công suất 6.000 tấn clinker/dây chuyền/ngày. Mỗi năm, nhà máy sẽ cho ra lò 4 triệu tấn sản phẩm và giải quyết việc làm cho 2.000 lao động.

Nhà máy xi măng Sông Lam nằm sát khu dân cư gây ảnh hưởng tiêu cực cuộc sống của nhiều hộ dân

 

Theo báo cáo đánh giá tác động môi trường của dự án Nhà máy Xi măng Sông Lam do Bộ TN&MT phê duyệt tại Quyết định số 297 ngày 4/2/2016, bán kính của an toàn dân sinh được tính là khoảng cách tối đa từ dự án đến điểm rơi bụi và khí độc phát sinh trong quá trình hoạt động (cụ thể: cách lò nung khoảng 900m, cách hàng rào nhà máy khoảng 600m). Theo đó, đối tượng chịu tác động của dự án Nhà máy Xi măng Sông Lam được duyệt tại Quyết định 297 chỉ có 32 hộ nằm trong bán kính an toàn dân sinh, bao gồm 20 hộ nằm ở phần diện tích mở rộng, 12 hộ nằm trong bán kính tác động do bụi, khí gây ô nhiễm phát sinh trong quá trình hoạt động của dự án. Tuy nhiên, trước sự ô nhiễm ngày càng tăng, tháng 3/2018, UBND huyện Đô Lương đã rà soát các hộ gia đình, cá nhân trong phạm vi ảnh hưởng thì có đến 158 hộ với 136 thửa đất của xóm Đô Sơn và xóm Xuân Sơn của xã Bài Sơn nằm cách hàng rào nhà máy xi măng từ 0m đến 600m. Huyện đã lập danh sách của các hộ này gửi Sở TN&MT.
Ông Nguyễn Trọng Hợi, Phó Trưởng phòng TN&MT huyện Đô Lương cho biết: Qua kiểm tra Phòng TN&MT thấy việc vận chuyển vật liệu về nơi sản xuất và khai thác tại mỏ phát sinh ra ô nhiễm khói bụi. Do mặt bằng vừa sản xuất vừa thi công nên khi có mưa bị chảy tràn nước mặt lẫn nguyên vật liệu. Theo kết luận những lần quan trắc đều nằm trong phạm vi cho phép nhưng ý kiến người dân cho rằng không chính xác, thật ra huyện cũng chỉ kiểm tra bằng trực quan không có trang thiết bị chuyên dùng nên rất khó xác định.
Ngày 3/4/2018, Sở TN&MT đã gửi Công văn 1629 (kèm theo danh sách các hộ và thửa đất nằm trong vùng ảnh hưởng do huyện Đô Lương rà soát) xin ý kiến của Bộ TN&MT để di dời các hộ dân này ra khỏi vùng bị ảnh hưởng bởi Nhà máy Xi măng Sông Lam nhưng hiện chưa có ý kiến phản hồi của Bộ TN&MT. Ngày 23/5/2018, Sở TN&MT tiếp tục gửi Công văn 2758 để xin ý kiến chỉ đạo đối với khoảng cách và số hộ dân cần thiết phải di dời do tác động môi trường của nhà máy.
Ông Thái Văn Nông, Phó Giám đốc Sở TN&MT khẳng định: Để giải quyết vấn đề này thì phải phụ thuộc vào chỉ đạo của Bộ TN&MT. Sở đã nhiều lần gửi công văn đi nhưng đến thời điểm hiện tại Bộ vẫn chưa có công văn trả lời.
Cao Sơn
Bình luận

Bài viết chưa có bình luận nào.

tối thiểu 10 chữ tiếng Việt có dấu không chứa liên kết

Tin cùng chuyên mục
Tin Mới Nhất
lên đầu trang